MEDİCANA Ataköy Hastanesi İç Hastalıkları Bölümü’nden Doç. Dr. Betül Börkü Uysal, C vitamini kullanımının hastalıklara karşı koruma sağlama konusunda beklentileri karşılamadığını belirtti. Uysal, bilinçsiz ve yüksek dozda kullanımın ise sağlık sorunlarına yol açabileceğine dikkat çekti.
C Vitamini Gereklidir, Ancak Fazlası Koruma Sağlamaz
Doç. Dr. Uysal, C vitamininin bağışıklık sisteminin işleyişinde, yaraların iyileşmesinde ve hücrelerin korunmasında önemli rol oynadığını vurguladı. Ancak vitaminin gerekliliğinin, yüksek dozda alınmasının hastalıklardan korunmayı artıracağı anlamına gelmediğini ifade etti. "Vücudun günlük C vitamini ihtiyacı sınırlıdır ve dengeli beslenmeyle kolayca karşılanabilir," dedi.
Soğuk Algınlığında C Vitamini Takviyesi Etkili Değil
Yıllardır yapılan bilimsel araştırmaların sonuçlarına değinen Uysal, düzenli C vitamini kullananların hastalığa yakalanma riskinde anlamlı bir azalma olmadığını belirtti. Hastalık süresinde ise sadece çok küçük bir kısalma görüldüğünü, örneğin bir haftalık soğuk algınlığının yarım gün kadar kısaldığını söyledi. Ayrıca, hastalık başladıktan sonra yüksek doz C vitamini almanın hastalığı hafiflettiğine dair güvenilir bir kanıt bulunmadığını ekledi.
Fazla C Vitamini Vücuttan Atılıyor, Böbrek Sağlığını Tehdit Ediyor
Yetişkinlerin günlük C vitamini ihtiyacının yaklaşık 75-90 miligram olduğunu belirten Doç. Dr.
Uysal, piyasadaki takviyelerin çoğunun bu miktarın on katından fazla içerdiğine dikkat çekti. "Vücut ihtiyacından fazlasını kullanamıyor ve büyük kısmı idrarla atılıyor.
Çok yüksek dozlarda ishal, karın ağrısı ve bulantı görülebiliyor. Uzun süre yüksek doz kullanımı özellikle erkeklerde böbrek taşı riskini artırabilir," dedi.
Böbrek taşı geçmişi veya böbrek hastalığı olanların yüksek doz takviyelerden kaçınması gerektiğini vurguladı.
Bağışıklık İçin Sürekli Yeterli C Vitamini Seviyesi Önemli
Bağışıklık sisteminin güçlendirilmesinde kısa süreli yüksek dozların değil, vücuttaki C vitamini seviyesinin sürekli yeterli tutulmasının belirleyici olduğunu ifade eden Uysal, C vitamini eksikliğinin bağışıklığı zayıflattığını ve enfeksiyonlara karşı direnci düşürdüğünü söyledi. "Vücudunuzdaki C vitamini düzeyi yeterliyse, ek dozlar ekstra koruma sağlamaz. Bu nedenle yıl boyunca düzenli ve dengeli beslenmek çok daha önemli," diye ekledi.
Doğal Besinler Günlük İhtiyacı Karşılıyor
C vitamini takviyesine gerek kalmadan günlük beslenmenin yeterli olduğunu belirten Doç. Dr. Uysal, "Bir portakal ya da bir kivi günlük ihtiyacın büyük bölümünü, yarım kırmızı biber ise tamamını karşılar. Mandalina, brokoli, maydanoz ve yeşil yapraklı sebzeler de iyi kaynaklardır," dedi. Ayrıca bağışıklığın sadece bir vitaminle güçlenmediğini, yeterli uyku, düzenli egzersiz, sigaradan uzak durma ve el temizliğinin kış aylarında korunmanın temel unsurları olduğunu sözlerine ekledi.
Son olarak, kronik hastalığı olan, düzenli ilaç kullanan veya C vitamini eksikliğinden şüphelenen kişilerin takviye kullanmadan önce mutlaka hekimlerine danışmaları gerektiğini belirtti. "Vitaminler de ilaç gibidir; doğru kişide, doğru dozda kullanıldığında fayda sağlar," diye tamamladı.