Antalya’da Termessos Milli Parkı ile Olimpos Beydağları Milli Parkı arasında yayılış gösteren endemik Termessos çiğdemi, sonbaharda açan lila renkli çiçekleriyle dikkat çekiyor. Akdeniz Üniversitesi Eğitim Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Gökhan Deniz, bu türün dünyada sadece Antalya’da bulunduğunu ve hassas ekolojik koşullarda yetiştiğini vurguladı. Termessos çiğdemi, arkeolojik zenginliğiyle bilinen Termessos Antik Kenti’nin doğal biyoçeşitliliğinin önemli bir parçası olarak öne çıkıyor.
Sonbaharda açan nadir bir tür
Prof. Dr. Deniz, Termessos çiğdeminin sonbaharda çiçek açan geofit bitkiler arasında yer aldığını belirtti. Doğanın renklerinin solmaya başladığı dönemde lila çiçekleriyle doğaya ayrı bir güzellik kattığını ifade etti. Tür, orman ve makilik alanlarda yaygın olarak bulunuyor ve doğanın bu dönemdeki en gösterişli renklerinden biri olarak kabul ediliyor.
Biyokaçakçılık ve bilinçsiz toplama tehdidi
Termessos çiğdeminin doğal ortamından koparılmasının popülasyonun devamlılığını olumsuz etkilediğini belirten Prof. Dr.
Deniz, “Bir tane koparsam ne olur ki” düşüncesinin türün dünya üzerinde sadece Antalya’da yayılış gösteren lokal bir endemik olduğunu göz ardı ettiğini söyledi. Türkiye’nin endemik bitki zenginliğinin biyokaçakçılık faaliyetlerinin hedefi olduğunu ve bitkilerin yaprak, yumru ve DNA örneklerinin izinsiz toplanabildiğini aktardı.
Yakın zamanda 660 orkide yumrusunun kaçak yollarla yurt dışına çıkarılmaya çalışıldığına dikkat çekti.
Koruma ve yaptırımlar
Biyolojik çeşitliliğe zarar verenlere yönelik idari para cezasının 699 bin 245 lira olduğunu açıklayan Prof. Dr.
Deniz, bu türlerin korunması için toplumun bilinçlendirilmesinin önemine vurgu yaptı. Doğada izinsiz bitki veya hayvan örneği toplandığını görenlerin kolluk kuvvetlerine ihbarda bulunması gerektiğini belirtti.
Ayrıca Termessos çiğdeminin yanı sıra Likya orkidesi, Çıralı şalbası ve Olimpos şalbası gibi diğer endemik türlerin de korunmasının gerekliliğini ifade etti. Bu türlerin doğal yayılış alanlarının korunması ve doğa koruma bilincinin artırılması gerektiğinin altını çizdi.
